Bài dự thi: GIA ĐÌNH CỦA TÔI 2021 – Tình gia tộc

Tôi còn nhớ ngày đó, mỗi năm ba luôn để dành phong pháo được bán theo tiêu chuẩn để sáng Mùng 1 về quê đốt nổ giòn giã chào đón tân niên, dâng tuổi ông bà. Tuổi thơ của hai đứa con gái thành thị được học bao điều thú vị mỗi lần về quê, được ba chỉ cho việc lạy gia tiên và gia đình nội chỉ nấu các món quê, gói bánh ít…

Thứ tư tuần trước, các anh chị có dịp tề tựu dự đám giỗ ba sau năm rồi bị ngắt quãng bất đắc dĩ vì dịch Covid. Ba đã đi xa mười sáu năm mà như mới ngày nào vì các câu chuyện về người vẫn cứ vẹn nguyên.

tinh-gia-toc-03
Ba và cháu ngoại đầu tiên

Ba là con út trong gia đình có bốn anh em trai. Hai bác đầu là con bà nội lớn, rồi bà nội mất sớm, ông là dân thương hồ đã nên duyên cùng bà nội nhỏ ở Mỹ Tú, Sóc Trăng, sinh thêm được bác và ba. Ba thoát ly, rời gia đình từ khá sớm và trở thành chiến sĩ Rừng Sác. Năm 1954, ba ra Bắc tập kết cùng lời hẹn hai năm Tổng tuyển cử, nhưng mãi đến sau ngày hòa bình ba mới trở về miền Nam mang theo người vợ nhỏ hơn ba đúng một con giáp và một cô con gái đầu lòng. Khi đó, ông bà nội đều đã mất, các con của ba mẹ vì vậy thiệt thòi vì không được lớn lên trong sự chăm sóc và tình yêu thương của ông bà nội ngoại như bao bạn bè đồng trang lứa.

Hồi đó cuộc sống vất vả lắm, ngoài đồng lương công chức, ba mẹ chẳng rành chuyện buôn bán nên quay qua chăn nuôi. Nhà tôi khi đó ở Trạm vật tư, Sở Thủy lợi – giờ là nhà hàng Hoa Sứ 1, Khách sạn Đệ Nhất nên có các chú bộ đội ở doanh trại gần nhà hay mua giúp đồ từ Campuchia về sau những chuyến công tác, nhờ đó cuộc sống cũng đỡ và dường như cả nhà không phải ăn độn. Mẹ đi sanh, em gái được về trước, mẹ phải lưu lại bệnh viện ít bữa. Bạn heo nái ở nhà cũng bắt chước. Thế là cô gái năm tuổi phụ ẵm từng chú heo con để ba dùng bấm móng tay bẻ răng để hắn khỏi làm heo mẹ đau.

Sau đó nhà tôi chuyển về Quận 1, mẹ tôi cũng vẫn duy trì việc cũ với đàn heo lúc ngúc trong chuồng. Tối nào mẹ đi trực hai chị em cũng rủ nhau vác cây gậy tre bự bằng cườm tay ra tiệm bún chả ở góc ngã ba khiêng cơm heo về. Hai bác hàng xóm sát vách là cán bộ của Sở được cấp nhà chung đợt, lúc đầu có than phiền vì ảnh hưởng nhưng ít lâu sau cũng ngăn chuồng, nuôi heo vì chẳng còn cách nào khác để cải thiện cuộc sống.

Tính ba ít nói nhưng luôn được con cháu, đồng nghiệp quý mến. Các câu chuyện về ba trong ký ức của tôi phần lớn do các anh chị hoặc học trò của ba sau này kể lại. Ba trong suy nghĩ của tôi rất khéo tay, sống giản dị, nghĩa tình nhưng kiên định. Ba mẹ sinh ra hai chị em khi tuổi ba đã lớn, khoảng cách hai thế hệ nên cách chỉ dạy của ba cũng khác. Ba ít nói, chỉ dạy hai chị em những điều cơ bản nhất, nhưng những bài học đó theo mãi suốt cuộc đời chúng con. Để rồi khi hai chị em tôi lập gia đình và sinh cho ông bà năm đứa cháu ngoại, không tránh khỏi những lúc năm anh em trở chứng bất tuân, hai bà mẹ lại hăm he: “Nếu ông còn là các con sẽ bị rầy đó, ông nghiêm lắm”. Không biết có phải vì cái uy của ông qua các câu chuyện kể mà mỗi lần như vậy, các bạn tự động răm rắp vào nếp hơn.

tinh-gia-toc-02
Ba bế cháu ngoại bên gia đình dòng họ

Trong mấy đứa cháu ngoại, chỉ có mỗi anh Hai được biết ông khi ông còn sống. Ông tự hào lắm, mỗi lần viết thư cho dì Út lúc đó đang học ở Hà Nội đều khoe thằng cháu “đẹp trai, mũi cao” và hay đòi ông ẵm. Những đứa cháu còn lại chỉ biết về ông qua lời kể của hai bà mẹ nhưng cũng rất kính nể ông.

Ngày đó, Ba muốn được về thăm lại Chiến khu Rừng Sác và mặt trận Điện Biên Phủ nhưng chỉ mới toại nguyện được một nửa. Ba bị tai biến trong khi đang gia cố con vít bắc vô chiếc ghế đặt phía trước xe cho thằng cháu cưng. Ba ra đi sau hai năm được mẹ chăm sóc hết sức tận tình. Mẹ đưa ba về quê rồi cứ mỗi chiều thứ sáu các con và các cháu lại thay nhau về quê thắp hương cho ba.

tinh-gia-toc-04
Chuyến về nguồn của ba với gia đình

Ở quê giờ chỉ còn lại các anh chị, đa phần nay đều đã nghỉ hưu. Mỗi lần có dịp gặp nhau là lại rổn rảng chuyện xưa, chuyện nay. Hai chị em tôi cũng ấm lòng với tình máu mủ ruột rà. Chuyện kể về các bác tôi rất nghiêm phép tắc, lễ nghi phải đúng, phải đủ. Chơi đánh bài thì về cúi xuống một roi nhưng coi đánh bài thì hai roi. Đất đai gia tộc có được là do các bác quảy từng gánh đất đắp lên mà thành nên phải quý trọng. Mới đây, ông anh con bác rủ rê:

  • Mai mốt con cái lớn, học hành xong xuôi, hai đứa về cất căn nhà nhỏ hủ hỉ với anh.

Lời anh khiến con nhớ ngày xưa từng ghẹo ba:

  • Con bằng tuổi cháu ngoại của ba đó. Mai mốt gặp ông bà, ba nhờ ông bà nói mấy bác chia cho tụi con miếng đất nho nhỏ để cuối tuần về chơi.

Tôi còn nhớ ngày đó, mỗi năm ba luôn để dành phong pháo được bán theo tiêu chuẩn để sáng Mùng 1 về quê đốt nổ giòn giã chào đón tân niên, dâng tuổi ông bà. Tuổi thơ của hai đứa con gái thành thị được học bao điều thú vị mỗi lần về quê, được ba chỉ cho việc lạy gia tiên và gia đình nội chỉ nấu các món quê, gói bánh ít…Bây giờ, tụi con cũng đang học từ ba cách dạy con dân chủ trong khuôn khổ “lạt mềm buộc chặt”. Giờ đây, tụi con vẫn giữ nguyên nếp xưa, Mùng 1 xuất hành về thắp nhang dâng tuổi ông bà, các bác và ba. Càng ngày tụi con càng thích trở về nhiều hơn, không có giỗ quảy cũng kiếm cớ về chơi. Mỗi lần trở về con thấy lòng ấm áp giữa tình thân của gia đình.

Thỉnh thoảng, có đứa thắc mắc:

  • Sao mẹ về quê hoài vậy.
  • Quê nội gần, đi chừng hơn một tiếng là tới. Ông bà ở dưới có các cậu dì kế bên. Ông ngoại chắc sẽ nhớ mẹ con mình lắm…

Mẹ là cô gái Hải Dương xinh đẹp trong gia đình có ba anh em trai. Thời gian làm ở Trường Điện Ảnh, mẹ cứ bị nhầm với cô Trà Giang. Ba là dân kỹ thuật, không giỏi làm kinh tế phụ nên về quê chồng lạ nước lạ cái, một tay mẹ vẫn xoay sở đủ việc để lo cho gia đình cho ba yên tâm công tác. Mẹ vất vả cả đời, lại bị thoái hóa đốt sống lưng di truyền nên thương lắm cơ. Mẹ thương con cháu, mỗi khi có món ngon, chẳng bao giờ chịu dùng liền, cứ hỏi đứa này, đứa kia có phần chưa.

Ba mẹ lập gia đình muộn nên hai đứa con nhỏ xíu, chỉ trạc tuổi con cháu của các anh chị dưới quê nên cứ bị nhầm lẫn trong cách xưng hô miết từ nhỏ. Nhưng chính vì thế nên tụi con được cưng chiều, mỗi lần về quê, thế nào cũng được anh chị gói ghém cho bó rau, quầy chuối, con cá, con gà cây nhà lá vườn.

Cuộc sống đang yên đang lành bỗng con Covid kéo đến làm đảo lộn trật tự thế giới. Các anh chị vô cùng lo lắng cho hai nhỏ em, đi làm trên thành phố dịch thế này đồng lương xoay sở ra làm sao? Anh chị liên tục hỏi thăm, bày tận tình, chỉ bí quyết hết món này tới món khác, giao hẳn cho chiếc máy xay đậu nành để kiếm thêm đồng ra đồng vô. Mỗi lần về quê, các túi đồ xách lên có vẻ nặng tay hơn trước, thể hiện sự quan tâm, chia sẻ, cưu mang của người đi trước khiến người nhận cứ rưng rưng.

Đám giỗ lần này của ba vui lắm. Như mọi năm, tụi con mời anh chị thu xếp được giờ nào thì ghé qua giờ đó. Anh từ Chợ Mới, An Giang lên tái khám đúng dịp khiến các anh chị thêm chuyện để hàn huyên. Các anh chị đều đã lớn tuổi, bệnh rề rề nhưng hễ cứ gặp nhau là ríu rít không dứt, ôn lại kỷ niệm tuổi thơ, chọc nhau chí chóe như đã xa nhau lâu lắm rồi.

Các anh chị về rồi mà hôm sau đã gọi điện tới tấp lên hỏi thăm. Chị bảo:

  • Hôm qua, mấy giờ hai đứa dọn dẹp xong, chắc mệt lắm phải không. Đồ ăn buổi chiều có đủ không cưng.
  • Chị yên tâm, tụi em khỏe ru à. Đồ ăn bao la, lỡ thiếu thì em ù ra sắm thêm gà nướng hoặc vịt quay là xong.

Anh alo:

  • Anh mới về tới quê rồi, nắng quá trời quá đất. Anh vui lắm em à. Cả nhà quây quần đông đủ để tưởng nhớ chú và dùng với nhau bữa cơm. Lễ có về thì xách bịch cá mới câu được lên nhé. Hồi hôm anh lên mà quên đem. Giờ anh đi tắm cái đã…

Nói nào ngay, anh chị cũng có lúc không tránh khỏi tâm tư, muộn phiền nhưng hễ cứ trải lòng là bị hai nhỏ em nhicolai động viên, truyền năng lượng tích cực để thêm yêu đời, yêu người.

Cuộc sống là thế đó, bộn bề lo toan nhưng ăm ắp ân tình được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Thu Thủy (TP. HCM)

CUỘC THI VIẾT VỀ GIA ĐÌNH VỚI CHỦ ĐỀ: “GIA ĐÌNH CỦA TÔI 2021” 

Thời gian: Từ 05/05/2021 – 15/06/2021

Bên cạnh việc tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống của gia đình Việt Nam, Cuộc thi “Gia đình của tôi 2021” còn là dịp để các thành viên trong gia đình bày tỏ những cảm xúc, suy nghĩ, niềm tin, tình cảm và những mối quan tâm không chỉ ở gia đình mà cả ngoài xã hội. Đặc biệt, không chỉ hướng đến những tổ ấm hạnh phúc, cuộc thi còn là cơ hội để độc giả chia sẻ những câu chuyện về “tổ lạnh”, cuộc hôn nhân không may mắn, gia đình không trọn vẹn để từ đó rút ra những kinh nghiệm quý báu nhằm gìn giữ hạnh phúc gia đình.

Thông tin chi tiết tại: Thể lệ cuộc thi

4 2 Phiếu bầu
Đánh giá bài viết
Đăng ký
Thông báo về
guest
0 Bình luận
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả các bình luận
0
Rất thích suy nghĩ của bạn, hãy bình luậnx